BASINA VE KAMUOYUNA

TBMM Genel Kurulunda kabul edilen 6111 Sayılı yasa Cumhurbaşkanı tarafından imzalandı. Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe girecek. Adı geçen yasanın silikozis hastalarıyla ilgili maddesi şöyle:

MADDE 67- 2022 sayılı Kanuna aşağıdaki geçici madde eklenmiştir

“GEÇİCİ MADDE 2- Bu maddenin yayımı tarihinden itibaren 3 aylık süre içerisinde talepte bulunan ve sosyal güvenlik mevzuatına tabi olarak çalışmayan, sosyal güvenlik kurumlarından ya da yabancı bir ülke sosyal güvenlik kurumundan her ne ad altında olursa olsun herhangi bir gelir veya aylık almayan ve silikozis hastalığı nedeniyle meslekte kazanma gücünü en az % 15 kaybettiğine Sosyal Güvenlik Kurumu Sağlık Kurulunca meslek hastalıkları tespit hükümleri çerçevesinde karar verilen kişilere, bu maddede belirtilen şartları sağlamaları halinde aşağıda belirtilen esaslara göre Sosyal Güvenlik Kurumunca aylık bağlanır.

Meslekte kazanma gücünü;

a) % 15 ila % 34 arasında kaybedenlere 7000,
b) % 35 ila % 54 arasında kaybedenlere 8000,
c) % 55 ve üzerinde kaybedenlere 9000,
gösterge rakamının her yıl bütçe kanunu ile tespit edilecek aylık katsayısı ile çarpımı sonucunda bulunan tutarda aylık bağlanır.

Yukarıda belirtilen şartlara göre aylık almakta iken ölen silikozis hastasının; 5510 sayılı Kanunun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının; (a), (b) ve (e) bentleri hariç olmak üzere, 5510 sayılı Kanun veya yabancı bir ülke mevzuatı kapsamında çalışmayan veya kendi sigortalılığı nedeniyle gelir veya aylık almayan;

a) Dul eşine % 50'si, bu madde kapsamında aylık alan çocuğu bulunmayan dul eşine % 75'i,
b) Çocuklarından;
1) 18 yaşını, lise ve dengi öğrenim görmesi halinde 20 yaşını, yüksek öğrenim yapması halinde 25 yaşını doldurmayan ve evli olmayan veya,
2) Sosyal Güvenlik Kurumu Sağlık Kurulu kararı ile çalışma gücünü en az % 60 oranında yitirip malul olduğu anlaşılanların veya,
3) Yaşları ne olursa olsan evli olmayan, evli olmakla beraber sonradan boşanan veya dul kalan kızlarının, her birine % 25'i, oranında aylığın tamamı dağıtılacak şekilde aylık bağlanır. Eş ve çocuklara bağlanacak aylıkların toplamı silikozis hastasına bağlanan aylığın tutarını geçemez. Bu sınırın aşılmaması için gerekirse eş ve çocukların aylıklarından orantılı olarak indirimler yapılır.

Eş ve çocukların aylıkları yukarıda belirtilen koşulların ortadan kalkması halinde kesilir.

Bu maddeye göre tarafına aylık bağlanan silikozis hastası ile eş ve çocuklarının tedavi giderleri, 18/6/1992 tarihli ve 3816 sayılı Ödeme Gücü Olmayan Vatandaşların Tedavi Giderlerinin Yeşil Kart Verilerek Devlet Tarafından Karşılanması Hakkında Kanun hükümlerine göre, Kanunun 2 nci maddesinde belirtilen aile içindeki kişi başına düşen gelir payına bakılmaksızın yeşil kart verilerek karşılanır.

Bu maddeye göre aylık alanların 5510 sayılı Kanuna göre çalışmaya veya sosyal güvenlik kurumlarından ya da yabancı bir ülke sosyal güvenlik kurumundan her ne ad altında olursa olsun gelir veya aylık almaya başlamaları halinde aylıkları kesilir.”

Yani,
• Sigortalı olmayan ve silikozis hastalığı nedeniyle meslekte kazanma gücünü en az yüzde 15 kaybedenlere SGK tarafından aylık bağlanacak.
• Bu kişilerin bu haktan yararlanabilmeleri için, yasanın Resmi Gazete'de yayım tarihinden itibaren 3 ay içinde resmi başvurularını yapmaları gerekiyor.
• Kişinin meslekte kazanma gücünü kaybettiğine, meslek hastalıkları tespit hükümleri çerçevesinde, SGK Sağlık Kurulunca karar verilecek.
• Kendisine aylık bağlanan silikozis hastası hayatını kaybettiği takdirde, hastanın aylığı eşine ve çocuklarına bağlanacak.
• Eş ve çocuklara bağlanacak aylıkların toplamı, hastanın kendisine bağlanan aylık tutarı geçemeyecek. Bu sınırın aşılmaması için gerekirse eş ve çocukların aylıklarından orantılı olarak indirimler yapılabilecek.
• Bu şekilde aylık alanların çalışmaya başlamaları halinde aylıkları kesilecek.
• Ayrıca aylık bağlanan hasta ile eş ve çocuklarına Yeşil Kart verilecek.

Bu düzenleme, Kot Kumlama İşçileri Dayanışma Komitesinin yıllardır sürdürdüğü mücadelenin, eylem ve etkinliklerin, buna paralel iktidar ve muhalefet partileriyle sürdürdüğü müzakerelerin somut kazanımıdır.

Mücadelemizin bu aşamaya gelmesinde Komitemizle birlikte pek çok kişinin emeği ve çabası vardır. Emek ve katkıları için tüm dostlarımıza teşekkür ediyoruz.

Ancak baştan beri söylediğimiz bir gerçek hâlâ varlığını koruyor:

Silikozis hastaları, mücadeleye başladıkları günden itibaren hep 5510 SAYILI SOSYAL SİGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNU kapsamında iş göremezlik ve maluliyet geliri talep etti. Buna hakları var. Çünkü onlar devletin denetlemekle yükümlü olduğu işyerlerinde çalıştıkları için bu ölümcül hastalığa yakalandılar.

6111 Sayılı Yasa, aylık oranları açısından daha yüksek bir gelir öngörse de, bazı açılardan meslek hastalığının gerisinde bir düzenlemedir.

Kısacası, işçiler, işçi ve meslek hastası olmaktan kaynaklanan haklarından mahrum bırakılmaktadır.

Bu nedenle Komitemizin bu konudaki mücadelesi, silikozis hastaları talep ettiği haklara kavuşuncaya kadar sürecektir.

KOT KUMLAMA İŞÇİLERİ DAYANIŞMA KOMİTESİ